COĞRAFİ DURUMA GÖRE HALK OYUNLARI YERLEŞİM BÖLGELERİ

 

a-ORTA ANADOLU BÖLGESİ: İklim soğuk, oyunlar hareketli,insanlar sıcakkanlı. Yöresel sanatçıları çoktur. Genellikle Halay, Kaşık, Semah, Zeybek, Seymen havaları ve sinsin oyunları yaygındır.Oyunlara davul, zurna, bağlama, def, kaşık eşlik eder. Bozlak tipi havalara raslanır.Karakteristik ezgisi sürmeli.Sürmeli çalamayan usta sayılmaz.Zeybek,misket, bülbül gibi kırık havalar çalınır.Kırık havalara şıngılım denir.Akdağmadeninde yeşilleme denir.

     Tokat: Halay türü oyunların merkezi.Çalgılar; orta kaba,zurna ve davul. Destan, koşma, divan, semai,garip,derbeder,Hurşit,sağma gibi havalar. Düğün; sinsin havaları,davar sürme havaları,kırık havakar

     Çorum: Tükmenlerin ilk durağı.oyun türü halay, davul-zurnayla oynanır.

     Çankırı: Yaren meclisi,Halay ve Zeybek oyunları.Sinsin önemli yer tutar.Çalgılar; Davul,zurna,kaval,bağlama vs.

   

  Eskişehir: Karşılam, kaşık,zeybek türü oyular.Bağlama cura çalınır.Kadın oyunları karşılamadır.

     Kayseri:Halıcılık, dokuma,pastırma. Halay başta olmak üzere  Pınarbaşı tarafında Kafkas,Kafe, Çeçen Vip oyunları yaygın. Özel Kayseri mızrabı vardır. Bozlak yaygındır. 

    Kırşehir: Türkü,mani, çullama, hoşmer meşhurdur. Halay ve kaşık türü oyunlar eglence geceleri oyunlarıdır. Oyunlara kaba   zurna ve davulla beraber divan sazı,cura,zilli maşa eşlik eder.

    Niğde: Alay havaları, kaşıklı oyun havaları uzun havalar, agır havalar ve baglantılar şeklinde türkülere ayrılan bu yörede halay ve kaşık türü  oyunlar yaygındır.

b- DOGU ANADOLU BÖLGESİ:

    Erzurum: Bar ve dadaş oyunları oynanır. Çalgılar davul-zurna kadın oyunları türkülü oynanır. Sekme,hoplama,sıçrama belli figürlerdir. Keremin her türü,maya,hoyrat,tatyan,varsağı,gurbet havaları,sümma ağzı havaları merkezi.          

    Erzincan: Etrafı dağlık ovası baglıkır oyunlar Egin  bölgesinde toplanmıştır. Eglence gecelerine  herfene  denir. Oyunlar genellikle türkülüdür. Divan,garip,hoyrat,kerem yaygındır. Halay türü oyunlar oynanır ve  davul zurna klarnet vs.  eşlik eder.

    Elazığ: Çayda çıra ile meşhurdur. Halay,üçayak ,tanzara,zeybek oynanmaktadır. Çalgıları davul,zurna çıgırtma,bağlama,klarnet,def  vs.  dir. Ağır havalar,yüksek havalar,şıkıdımlar halk müsikisidir. Harput ağzı,Harput mayası ,Harput hoyratı meşhurdur.

   Bitlis,Van,Bingöl'de halay türü oyunları. Hakkari halay türü oyun. Özelliği sola doğru halay yürüyüşü 

c- KARADENİZ BÖLGESİ: Hamsi,deniz, mısır, kemençe

    Giresun'da sahilde horanlar iç kısımlarda halay ve kaşılamalar . Giresun karşılaması , metelik vs.  Çalgılar ; kemençe davul zurna  baglamadır.  Tamzara bir uzun havadır.

    Ordu:  Horon ,halay, kafkas ve karşılama türü oyunları yaygındır. Ordu karşılaması,metelik vs.  Fındık zamanı manili türküler boldur.

    Rize: Horon türü  oyunlar,kadın ve erkek ayrı oynarlar kemençe ve tulum meşhurdur.

    Artvin: Horon ve bar türü oyunlar bulunur. Tulum , davul,zurna,garmo,mey,çerkez mızıkası eşlik eder.

    Bayburt: Bar ve horon türü oyunlar vardır. Turan barı,sarı kız, sarhoş barı meşhurdur. Şiran samahı ünlüdür. Erzurum barlarından hızlıdır.

    Trabzon: Horon türü oyunlar bulunur. Davul, zurna,bağlama ve kemençe kullanımı oyun ve türkülerde yaygındır. Aşık havaları Emrah,Kerem,Sümmani ağzı,Aşık Ömer'den deyişler,Uzun havalar karşılıklı deyiş söyleme geleneği ve yol havaları  meşhurdur.